przekł. Małgorzata Kozek, Magdalena Szkwarek

Cristina Peri Rossi

Fragment rekomendacji:

Cristina Peri Rossi, niemal nieobecna w polskiej przestrzeni poetyckiej, należy do grona najbardziej wyrazistych postaci współczesnej literatury pisanej w języku hiszpańskim. Trudne życiowe doświadczenia wpłynęły na kształt jej twórczości, zwłaszcza poezję, której głównym tematem jest wyobcowanie: kobiety, lesbijki, pisarki, migrantki, uchodźczyni oraz próby radzenia sobie z przemocą, poczuciem obcości, systemowym wykluczeniem, homofobią, dyskryminacją i nienawiścią poprzez ucieczkę w słowa, literaturę, miłość, pożądanie, seks. Jej teksty są wyrazem wyzwolenia z narzuconych norm społecznych, kulturowych i politycznych.

Poezja Peri Rossi, czasem bezpośrednia, pisana kolokwialnym językiem, czasem metaforyczna, ale zawsze odważna, jest czymś niezwykłym nie tylko we współczesnej literaturze języka hiszpańskiego. Od ponad pół wieku Poetka pozostaje wierna sobie i swojej (złożonej) tożsamości. Świadoma roli słowa i odpowiedzialności za nie, konsekwentnie podąża swoją literacką drogą, a ponadczasowość jej tekstów sprawia, że pozostają wciąż niepokojąco aktualne.

Cristina Peri Rossi

Cristina Peri Rossi (ur. 1941, Montevideo) – poetka, powieściopisarka, eseistka, tłumaczka, przyjaciółka i adresatka wierszy Julia Cortazara, miłośniczka muzyki Chopina. Debiutowała w 1963 roku, a jej twórczość obejmuje niemal wszystkie gatunki literackie. W wyniku represji została zmuszona w 1972 roku wyemigrować z Urugwaju. Ostatecznie osiadła w Hiszpanii, gdzie mieszka i tworzy do dziś. Jako pierwsza kobieta otrzymała nagrodę Fundacji Loewe (2009). Wśród przyznanych jej nagród i wyróżnień są m.in. Nagroda Miasta Barcelona (1982), Nagroda José Donoso (2019). W 2021 roku otrzymała oraz Nagrodę im. Miguela de Cervantesa, najwyższe wyróżnienie w świecie literatury hispanojęzycznej, przyznawane za całokształt twórczości i nazywane często „Noblem hiszpańskiego kręgu kulturowego”. Jej teksty przetłumaczono na ponad dwadzieścia języków.

 

Małgorzata Kozek, Magdalena Szkwarek

Małgorzata Kozek – anglistka. Wyróżniana w konkursach prozatorskich. Uczestniczka warsztatów twórczych Peron literacki. Jako wieloletnia członkini Chóru w Ruchu bierze udział w projektach artystycznych podejmujących tematykę społeczną, kulturową i ekologiczną, m.in. „Wiersze Wasyla Stusa na chór i muzykę” (2025) czy „Języki z wody” (projekt realizowany dla Pawilonu Polskiego na Biennale w Wenecji, 2026). Współautorka (razem z Magdaleną Szkwarek) publikacji „Literacka mapa dzielnicy Włochy” (2026). Uczestniczka Dyskusyjnego Klubu Książki Latynoamerykańskiej.

Magdalena Szkwarek – doktor nauk humanistycznych, latynoamerykanistka. Tłumaczka pierwszego w Polsce wyboru wierszy Cristiny Peri Rossi „to, co niezbędne” (2024). Autorka artykułów naukowych, popularnonaukowych, recenzji i wywiadów, a także wierszy. Publikowała m.in. w „Czasie Kultury”, kwartalniku „Wyspa”, miesięczniku „Odra” oraz „Miesięczniku Literackim Książki”. Założycielka Dyskusyjnego Klubu Książki Latynoamerykańskiej, czyli comiesięcznych spotkań wokół literatury Ameryki Łacińskiej i Karaibów. Autorka monografii „Motywy żydowskie w twórczości Jorge Luisa Borgesa” (2025) oraz publikacji (wspólnie z Małgorzatą Kozek) „Literacka mapa dzielnicy Włochy” (2026).